اگر قصد ساختن یک ساختمان یا حتی بازسازی و نوسازی ساختمان را دارید اما دانش و تخصص کافی را ندارید. یا از نظر زمانی برای حضور و پیگیری پروژه محدودیت دارید. می توانید از مدیریت پیمان استفاده کنید. مدیریت پیمان شما را به یک سرمایه گذار تبدیل کرده و از تمامی مراحل اجرایی و نظارتی معاف می کند. تا پایان این مقاله با ما همراه باشید تا شما را قدم به قدم با این قرارداد آشنا کنیم.

آنچه در این مقاله می خوانید:

• مفهوم مدیریت پیمان

• شرح وظایف در مدیریت پیمان

• مزایای مدیریت پیمان

• هزینه مدیریت پیمان

• انواع قرارداد مدیریت پیمان

• نمونه قرارداد مدیریت پیمان

• قرارداد پیمان در شرکت معماری و طراحی دانو

در ساخت یک سازه از هر نوعی چه یک مغازه کوچک باشد و چه یک برج آسمان خراش، کارفرما مسئولیت های زیادی دارد. امور اداری، خرید تجهیزات و لوازم، استخدام افراد، مسئولیت های مدنی، امور اجرایی، نظارت بر عملکرد و… . اینها تنها بخش کوچکی از مسئولیت های کارفرما می باشد. بروز اختلال در هر مورد می تواند آسیب های بی شماری را به همراه داشته باشد. مخصوصا اگر کارفرما تخصص های لازم را در این حوزه نداشته باشد. در چنین شرایطی کارفرما می تواند از مدیریت پیمان استفاده کند. یعنی کار فرما می تواند با اشخاص حقیقی و حقوقی، قرارداد پیمان ببندد و تمام امور و مسئولیت های مربوط به پروژه را به آن شخص واگذار کند. این اشخاص از زیر و بم انجام پروژه به خوبی آگاه اند و تمام زحمات را از دوش کارفرما بر می دارند و کارفرما از آن پس صرفا نقش یک سرمایه گذار را بازی می کند.

مزایای مدیریت پیمان

قراردادهای مدیریت پیمان اگر با اشخاص مناسبی بسته شوند سر تا سر مزایا و بسیار مفید هستند.

• استفاده از منابع و روابط مدیر پروژه
• کاهش خطاهای ناشی از کمبود دانش و آگاهی
• تسریع امور اجرایی و اتمام پروژه در زمانی دقیق
• صرفه جویی در هزینه
• نظارت دائمی و کنترل کیفی
• پشتیبانی سریع از تمام امور
• نبود مسئولیت مدنی برای کارفرما
• و …

یکی از بزرگ ترین مزایایی که قرار داد مدیریت پیمان دارد و کمتر کسی به آن اشاره می کند، این است که کارفرما با خیالی آسوده ازطرف مراحل اجرایی و پروژه، می تواند به امور سرمایه گذاری بپردازد.

هزینه ای که کارفرما یا سرمایه گذار برای این قرار داد پرداخت می کند بسیار مقرون به صرفه است و کاملا توجیج اقتصادی دارد. معمولا در ایران پس از بررسی هزینه های مالی پروژه مبلغی معادل 10 الی 20 درصد کل مبلغ پروژه را به مدیریت پیمان اختصاص می دهند. البته ذکر این نکته الزامی است که عواملی جهت تاثیر گذاری بر قیمت قرار داد پیمان وجود دارد.

در برخی از پروژه ها کارفرما شخصا مسئولیت های خرید تجهیزات و مصالح را بر عهده گرفته که این مساله در کاهش هزینه قرار داد پیمان مدیریت موثر است.

برخی از پروژه ها در خارج از شهر هستند و بعضا مسیر های سعب العبوری دارند و دسترسی و رفت و آمد به آنجا دشواری های خاص خود را دارد. این مساله در افزایش قیمت مبلغ این قرارداد موثر است.

در زمینه ساخت و ساز، صلاحیت ها و تجربه یک مدیر پروژه می تواند تاثیر زیادی در موفقیت یک پروژه داشته باشد. مدیران پروژه نقش مهمی در نظارت و هماهنگی تمام جنبه‌های یک پروژه ایفا می‌کنند و اطمینان حاصل می‌کنند که پروژه به موقع، در چارچوب بودجه تکمیل می‌شود و استانداردهای کیفیت مطلوب را برآورده می‌کند. در اینجا برخی از ملاحظات در مورد سطح تحصیلات و منابع انسانی مدیر پروژه آورده شده است:

1. تحصیلات و تجربه: مدیران پروژه با سطوح تحصیلات بالاتر، مانند مدرک لیسانس یا فوق لیسانس در مدیریت ساخت و ساز، مهندسی، یا یک رشته مرتبط، اغلب درک عمیق تری از اصول مدیریت پروژه و دانش فنی به ارمغان می آورند. با این حال، تجربه عملی نیز بسیار ارزشمند است. بسیاری از مدیران پروژه موفق ترکیبی از تحصیلات و سالها تجربه عملی در صنعت ساخت و ساز هستند.

2. گواهینامه ها: برخی از مدیران پروژه گواهینامه های شناخته شده صنعت مانند تعیین حرفه ای مدیریت پروژه (PMP) یا مدیر ساخت و ساز خبره (CCM) را دنبال می کنند. این گواهینامه ها تعهد به توسعه حرفه ای را نشان می دهد و می تواند صلاحیت مدیر پروژه را افزایش دهد.

3. ترکیب تیم: ایجاد یک تیم پروژه شایسته برای موفقیت پروژه ضروری است. در حالی که مدیران پروژه با تجربه و تحصیلکرده مهم هستند، داشتن اعضای تیم ماهر و آگاه در نقش‌های مختلف، مانند معماران، مهندسان، پیمانکاران و پیمانکاران فرعی نیز به همان اندازه حیاتی است. هم افزایی یک تیم خوب می تواند منجر به نتایج بهتر پروژه شود.

4. ملاحظات بودجه: استخدام مدیران پروژه با تجربه و تحصیلات بالا ممکن است هزینه بیشتری داشته باشد. با این حال، تخصص آنها اغلب می تواند با کاهش خطاها، بهینه سازی تخصیص منابع و اطمینان از اجرای کارآمد پروژه منجر به صرفه جویی در هزینه در دراز مدت شود.

5. اندازه پروژه: اندازه و پیچیدگی پروژه ممکن است بر صلاحیت های مورد نیاز یک مدیر پروژه تأثیر بگذارد. پروژه‌های بزرگ‌تر و پیچیده‌تر ممکن است به دلیل افزایش چالش‌هایی که ارائه می‌کنند، نیازمند مدیران پروژه با تجربه و تحصیلات گسترده باشند.

6. محدودیت‌های زمانی: پروژه‌هایی که باید در برنامه‌های زمانی فشرده تکمیل شوند، ممکن است از مدیران پروژه با سابقه اثبات شده در ارائه سریع و کارآمد پروژه‌ها بهره‌مند شوند. مدیران پروژه با تجربه اغلب برای انجام پروژه های حساس به زمان مجهزتر هستند.

7. نوع پروژه: انواع مختلف پروژه ها مانند تجاری، مسکونی، صنعتی یا زیرساختی ممکن است به دانش تخصصی نیاز داشته باشند. مدیران پروژه با تجربه در یک نوع پروژه خاص می توانند بینش و تخصص ارزشمندی را ارائه دهند.
به طور خلاصه، سطح تحصیلات و منابع انسانی یک مدیر پروژه و تیم آنها از ملاحظات ضروری در پروژه های ساختمانی است. ترکیب مناسبی از آموزش، تجربه، گواهینامه ها و ترکیب تیم می تواند به طور قابل توجهی بر موفقیت پروژه تأثیر بگذارد. در نهایت، انتخاب مدیر پروژه باید با اندازه، پیچیدگی، بودجه و اهداف پروژه هماهنگ باشد تا به بهترین نتایج دست یابد.

مساله زمان از دو بعد تاثیر گذار است. یکی تاریخ اجرا و یکی مدت انجام پروژه. اگر شما نیاز داشته باشید در فصلی نامناسب پروژه خود را انجام دهید قطعا با افزایش هزینه روبه رو خواهید شد. در فصول سرد که احتمال بارندگی هم زیاد است اتفاقات بسیاری جهت افزایش قیمت رخ خواهند داد. همچنین اگر شما نیاز داشته باشد در مدت زمان کوتاه تری پروژه خود را به اتمام برسانید عوامل تسریع کننده باعث افزایش هزینه خواهند شد.

معمولا در قراردادهای پروژه های کلان به خاطر حاشیه سود بیشتری که به همراه دارند درصد کمتری درخواست می شود.زیرا رقابت در این پروژه بسیار سنگین است . ولی در پروژه های کوچک بعلت انجام بسیاری از کارها به صورت چکی و نه بر مبنای متراژ درصد بالاتری دخواست می شود

قرارداد مدیریت پیمان انواع مختلفی دارد که عبارتند از:

پیمان مدیریت

در این نوع قرارداد تمامی مسئولیت عملیاتی بر عهده مدیر پروژه قرار خواهد گرفت. همچنین این نوع قرار داد بیشترین در خواست را در بین مابقی قراردادها دارد.

پیمان مدیریت امانی

این نوع قرار داد مخصوص پروژه های کوچک است. در این نوع قرارداد تمامی مسئولیت ها به عهده کارفرما بوده. هدف از این نوع قرارداد بیشتر بهینه سازی و حفظ و نگهداری می باشد.همچنین این قرار داد بیشتر بین اشخاص حقوقی تنظیم می شود.

پیمان دستمزدی

در این نوع قرار داد صرفا امور اجرایی به عهده مدیر پروژه قرار دارد و مدیر پروژه دخالتی در تهیه لوازم و تجهیزات و مصالح و… ندارد.

پیمان طرح و اجرا

این نوع قرار داد محدودیت در موضوع پروژه ندارد. بیشتر در موارد طراحی و ساخت انواع پروژه های ساختمانی میباشد و همچنین پروژه های صنعتی مانند: میادین نفتی، سد سازی، آسمان خراش، نیروگاه کاربرد دارد. در این قرار داد اجرای پروژه اهمیت زیادی دارد اما چیزی که از آن مهم تر است طراحی پروژه است.

پیمان های خاص (Global)

در این نوع قرارداد تمام امور به صورت کلی با کارفرما مطرح می شود و کارفرما دخالتی در جزئیات پروژه و هزینه ها ندارد.

پیمان مدیریت با پیمانکار عمومی

این روش معمولا در مزایدات و مناقصات مورد استفاده قرار می گیرند.

پیمان کلید در دست (B.O.T)

هزینه ها در این روش بر اساس متر مربع خواهد بود و کارفرما در جزئیات دخالتی نمی کند.

پیمان فاینانس (Finance)

معمولا در این روش هزینه ها در پایان پروژه و از درآمد خود پروژه پرداخت می شود.

نمونه قرارداد مدیریت پیمان

یک قرارداد استاندارد در خصوص مدیریت پیمان، شامل 9 ماده است. این مواد عبارتند از:

• ماده یک- طرفین
• ماده دو- موضوع قرارداد
• ماده سه- مبلغ کل قرارداد
• ماده چهار- مدت
• ماده پنج- تعهدات پیمانکار
• ماده شش- تعهدات کارفرما
• ماده هفت- دوره تضمین
• ماده هشت- فسخ
• ماده نه- حل اختلاف